Dette er ei novelle. Alle personar og hendingar er oppdikta.

Styreleiar Jarle sit framfor sin gamle laptop i sjølveigarleilegheita si ein regnvåt, vindfull ettermiddag. Etter eit resultatlaust besøk oppe på Haraldsplass – «filialen» til digre Haukeland universitetssjukehus, sit han no og prøver å finne etterkomarane til Arve. Ein gjeng «nordfjordingar» har knust ei rute i leilegheita til den vanæra, førarkortlause, alkoholiserte pensjonisten, og forsikringsselskapet utbetaler ikkje eit raudt øre før politianmelding er levert. Arve sjølv er ikkje i stand til å gjere det – og då må nokon gjere det for han.

Arve og Morfin-Mona greidde det kunststykket å setje tre barn til verda. Cecilie i Norheimsund, Asgeir i Haugesund og Henriette i Førde. Alle tre har diverre fått eigne ungar, og berre det faktum at genane til fæle Mona er vidareført, framstår for Jarle og dei aller fleste som eit brot på galaktisk lov. Enkelte burde ikkje ha fått lov til å føre slekta vidare. Men no kan dei vere med på å skaffe økonomisk rettferd i Jarle sitt vesle sameige. Han finn nummeret til Cecilie og ringjer. Etter langt om lenge tek nokon telefonen.

«Hallo?» svarer ei dorsk, forvirra kvinnestemme.

«Hallaisen, dette er Jarle i Munkebotn og Mon Plaisir sameige,» seier han med ei malmtung røyst. Kaffikoppen står på bordet halvfull og lett dampande. «Eg ringjer angåande din far Arve.»

«Oi. Kva har han gjort no?»

«Han har fått eit alvorleg slag og ligg på det siste oppe på Haraldsplass.»

Det blir stille i andre enden. Jarle førebur seg på ein tårefylt reaksjon.

«Å ja.» Eit slags sukk av lettelse. «Må vi kome og rydde ut av leilegheita?»

«Vel, det gjeld faktisk leilegheita. Ei rute har blitt knust. Politiet mistenkjer innbrot. Nokon må politianmelde forholdet, slik at forsikringsselskapet kan dekkje utgifter til ny rute.»

«Vel, eg har diverre ikkje tid. Eg sit for tida utan bil etter at heile driten havarerte. Jenta mi er hjå eksen denne veka, og eg kjem meg ingen stader.»

«Greitt, eg ser den. Då får eg prøve å ringje systera di eller broren din.»

«Du får prøve det.»

Han legg på med heva augnebryn. Det høyrest ikkje ut som Cecilie tek nyheitene om faren so altfor tungt. Men jenta er ikkje å klandre. Med ei mor som Morfin-Mona, kva slags barndom hadde eigentleg dette stakkars, fortapte mennesket? Han ringjer Asgeir, som har base i Haugesund. Etter langt om lenge tek nokon telefonen.

«Hallo?» svarer ei ru, guttural stemme med sterke innslag av Haugalandsdialekt.

«Hallaisen, dette er Jarle i Munkebotn og Mon Plaisir sameige,» seier han. «Det gjeld din far. Han har hatt eit alvorleg hjerneslag og ligg på Haraldsplass. Natt til i går var det innbrot i leilegheita hans, og ei rute er knust. Nokon må politianmelde forholdet slik at forsikringsselskapet kan dekkje utgifter til ny rute.»

«Javel? Og det skal liksom eg gjere? Kva med Cecilie? Ho bur mykje nærare Bergen enn eg.»

«Eg snakka nettopp med ho. Ho har ikkje bil for tida, so ho kjem seg ikkje dit. Har du bil?»

«Eg har bil, og den sit eg i no, på veg til Oslo.»

«Oslo? Kva skal du der?»

«Embets medfør. Eg skal representere ein klient i retten. Du får prøve Henriette. Ho budde i Førde, men har nettopp flytta til Osøyro.»

Ein liten halvtime sør for Bergen, for dei som ikkje er lokalkjende.

«Greitt. Men… Er du ikkje bekymra for faren din?»

«På ingen måte. Ha ein fin dag, min herre.»

Jarle lener seg tilbake på stolen med endå meir heva augnebryn. Denne Asgeir er tydelegvis advokat, og det bekreftar det faktum at psykopati og moralsk forderving går i arv frå ein generasjon til den neste. Han finn fram nummeret til Henriette. Etter langt om lenge tek nokon telefonen:

«Hallo?»

« ‘Laisen, dette er Jarle frå Munkebotn og Mon Plaisir sameige. Eg ringjer angåande din far. Han har—»

«Ja, eg veit om hjerneslaget. Eg veit han ligg på Haraldsplass. Og eg veit om den knuste ruta i den stygge, kjipe alkis-leilegheita. Nabokjerringa hans ringde meg særs tidleg i dag. Ein gjeng utviste vaskeekte ‘nordfjordsk’ takksemd på norsk jord ved å bryte seg inn i ei forlaten leilegheit. Takksemd over at dei kjem til eit land der dei får alt opp i nevane og blir borne på gullstolar medan vi vanlege dødelege nordmenn må drive med beredskap og sjølvberging fordi ‘våre’ politikarar ikkje bryr seg om oss. Dei vil ut og fram, og då står vanlege folk i vegen. Helvetes landssvikarar!»

«Jaha… Kjem du til å hjelpe oss med å politianmelde forholdet, slik at—»

«Ja, eg er på veg til politistasjonen as we speak. Klart desse svina skal politianmeldast. Politiet kjem garantert til å henleggje saka, men då får i det minste du som styreleiar papirarbeidet i orden. Og ruta spanderer eg. Mannen min er glasmeister, og kan gjere det for ein billeg penge.»

«Du… Du har redda dagen min, Henriette. Har du vore og besøkt faren din? Veit du kva avdeling han ligg på? Eg kan sende deg—»

«Den jævelen kan brenne i helvete for alt eg bryr meg. Og helvete kjem han til innan kort tid, iallfall om hjerneslaget er so alvorleg som alle påstår at det er. Takk for at du ringde. No må eg nesten leggje på, for eg er på jobb. Eg kjem til sameiget i morgon føremiddag, for då har eg fri.»

«Greitt, tusen takk.»

Henriette legg på. Jarle lener seg tilbake med roleg seinka augnebryn. Han tek ein lang slurk av den framleis varme kaffien. Det ser ut som om alt kjem til å løyse seg. So lenge han får pengar til den ruta, so kan familien Johannesen stridast so mykje dei berre vil!

Ute regnar og uler det. Inne er det meir eller mindre varmt. Lite veit Jarle at det seinare skal bli endå varmare.

**

Midt på natta stoppar 3-bussen på busstoppet Munkebotn i Sandviken, berre eit steinkast lenger nede i bakken frå Jarle. Styreleiaren sjølv søv sin djupaste Tornerose-søvn, lykkeleg uvetande om kva som skal skje. Bussjåføren har eit ansikt like svart som nattehimmelen utanfor. Ut av bussen strøymer ein gjeng på tolv personar. NRKs distriktsredaktør Dyveke Buanes hadde bastant skildra dei som «nordfjordingar» med irrelevant etnisitet. So fort bussen glir gjennom Munkebotstunnelen i retning Sandviken sjukehus, NHH og Åsane, tek desse tolv ekstremt norske statsborgarane på seg finlandshetter. Ut av ymse sekkar tek dei fyrstikker, flasker og ei lita bensinkanne.

Gata ligg der mørk og folketom. Fyren i stygg Derrick-frakk som driv og blottar seg har for lengst teke kvelden. Berre vinden og regnet er ute på denne tida, for dei har blitt utkommandert. Alle dei tolv fullvaksne og strafferettsleg tilreknelege biologiske mennene listar seg bort til ei viss leilegheit med ei knust rute.

«Vel, her var vi igjen,» seier den eine på rimeleg forståeleg norsk. Vaskeekte «nordfjorddialekt», som NRK-Dyveke ville ha skildra det med aggressiv iver og patos.

«Ja, og denne gongen må vi følgje ordrane frå punkt til prikke,» seier den andre.

I ly av det ufyselege nattemørket og naboane sin sanselause drukkenskap (med eitt markant unntak), tømmer dei rikelege mengder bensin inn den knuste ruta. So kastar dei fleire flasker med brennande tørkle inn i mørket.

Snart byrjar flammene å sleikje og kjærteikne den simple vitsen av ei møkkaleilegheit. «Nordfjordingane» piler derifrå som rotter frå eit søkkjande skip. Det tek ikkje lange tida før leilegheita står i lys loge.

Snart må heile gata trekkje ut på gata. Jarle står der trøytt og forvirra og ser på at «hans» sameige blir fortært i flammer. Brannvesenet kjem etter langt om lenge og byrjar å sløkkje det som i praksis er glødande ruinar.

Munkebotn og Mon Plaisir sameige møter si endelykt denne svarte, ufyselege natta. Det har blitt offer for «nordfjordsk» takksemd på norsk jord.