Dette er ei novelle. Alle personar og hendingar er oppdikta.

Fjolsine Flatbanck sit på sitt kontor på Bergen politistasjon i sentrum av den regnvåte Vestlandshovudstaden. Skodda ligg tung oppunder fjella, og mot den mørkegrå himmelen kan ein skimte svevande skapningar som kan vere måsar. Hestehalen er på plass, og den lyseblå uniformsskjorta er sirleg kneppa igjen. Nok ein dag kan byrje. Ho sukkar tungt og tek seg ein slurk av den temmeleg jævlege politi-kaffien.

Telefonen byrjar å ringje.

«Hallo, det er Vest politidistrikt, avdeling Bergen,» seier ho med si lett håse stemme. «Jaha?» Ho noterer i ei blokk. «Sal av narkotika i Hollendergaten ved Korskirken. Ja, vi veit om situasjonen. Dette har gått føre seg sidan Mette-Marits velmaktsdagar med utagerande festing. Om vi rykkjer ut. Nei, det kan vi nok ikkje. I dag er fleirtalet av staben utstasjonert på politikontroll langs innfartsårane til byen. Ja, vi kontrollerer om folk har fungerande lys på bilane sine. Og dei resterande betjentane saumfer turstiar i bydelane på sjokoladejakt.»

Stemma i telefonen blir ilter, og Fjolsine held den lett på avstand med ein grimase i det bleike, herja ansiktet. Ho tek ein slurk til av kaffien. So, når stemma roer seg, seier ho:

«Eg forstår godt frustrasjonen din. Du eig jo bakeri i gata. Men no har det seg slik at vi har fått instruksar frå høgste hald om å ikkje gripe inn. Og om vi arresterer dei og bøtelegg dei, og til og med fengslar dei, so løyser vi ikkje sjølve hovudproblemet. Ein lutfattig, heimlaus narkoman kan ikkje berre pælmast i fengsel utan vidare. Og bota han får vil han aldri kunne betale. Ikkje utan å bryte seg inn i halve bustadmassen i sentrum. Ein kan ikkje barbere ein skalla mann, om du forstår.»

Stemma i telefonen går i fistel, og Fjolsine held nok ein gong telefonen på avstand. Ho himlar med auga medan ho tvingar i seg nok ein slurk elendig kaffi. Til slutt seier ho:

«Eg kan fint ta imot ei anmelding frå deg, men då må du møte opp på stasjonen personleg og snakke med ein etterforskar. Åh, du kan ikkje forlate bakeriet, for då bryt dei narkomane seg inn og stel alt som ikkje er bolta fast? Sorry, men det er ikkje vårt problem. Eller, det er jo det, men…» Ho sukkar. «Høyr her. Høyr her. Ro deg litt ned. Vi kan alltids ta ein razzia i Hollendergaten og arrestere alle narkomane og doplangarar vi får tak i, men desse folka er akkurat som brunsniglar. Fjernar vi ti, dukkar hundre nye opp neste dag.»

Stemma i telefonen er no i eit lågare toneleie, dempa og resignert. Eit gråtkvelt hikst høyrest, og Fjolsine krympar seg i kontorstolen.

«Nei, eg vil ikkje tilråde deg å ta saka i eigne hender. Desse folka er desperate, og desperate folk er farlege. Du kan…» Stemma hennar skjelv lett. «Du kan risikere at dei bankar deg helselaus og sel organa dine på svartebørsen for å få pengar. Ja, det har faktisk skjedd. Okei, det vi kan gjere, er å sende ein vektar dit og overvake bakeriet, slik at ingen stel eller snortar kokain der inne. Med våre avgrensa ressursar, er det diverre alt vi kan gjere.»

Sambandet blir brote. Fjolsine vrir på seg i stolen medan eit frustrert stønn lyd frå ho. Ho tek ein slurk til med kaffi.

Betjent Drægebø stikk det skjeggete fjeset og det blankpolerte hovudet innom døra.

«Alt OK her inne?» spør han. «Du stønnar sånn.»

«Eigaren av bakeriet i Hollendergaten skjelte meg ut etter notar,» svarer ho og lener seg tilbake i stolen med spreidde bein. «Det er akkurat som om ho ikkje skjøner at politiet ikkje berre kan rykkje ut i hytt og dynevar.»

«Er ikkje uttrykket ‘hytt og dynevêr’?» Han legg hovudet lett på skakke. Fjolsine vinkar han til seg, og han kjem inn på kontoret medan han lukkar døra bak seg.

«Kan du, ver so snill, ta med deg ein kollega og ein politihund ned i Hollendergaten?» spør ho tynt. «Eg…» Ho knip igjen auga medan ho held seg til tinningane. «Eg greier snart ikkje meir.»

«Ja, naturlegvis.» Han nikkar med store, alvorlege auge. Ho opnar dei raude, trøytte auga og ser ut vindauget.

«De treng berre å vise dykk der nede,» seier ho. «Folk flest er so feige at dei smett i veg som skremde høns so fort dei ser politiuniformer. Kanskje det kan mellombels løyse problemet.»

«Vi kan ta oss ein tur.» Han nikkar. «Eg tek med meg betjent Vågenes og Gretchen.» Fjolsine ser undrande på han. «Gretchen er ein av politihundane våre. Ei beinhard tispe som ein ikkje køddar med.»

«Ja, akkurat som meg.»

Fjolsine bryt ut i sårt trongen latter. Sjølv den gravalvorlege betjent Drægebø må trekkje på smilebandet (sjølv om ingen ser det på grunn av hans tjukke skjegg).

Ærverdige Hollendergaten, ein gong horestrøket i Bergen, aular av tvilsame typar, sluskar, kjeltringar og levande lik. I gata flyt det av matrestar, tomgods, brukte sprøytespissar og brukte kondom. Politibilen stoppar midt på plassen ved Korskirken. Ut kjem betjentane Drægebø og Vågenes – og politihunden Gretchen. Drægebø har denne store, skremmande schæferen i band. Som forventa, beinar ni av ti sin veg med posar som bular av narkotika, «brukarutstyr» og kontantar. Dei få som blir igjen, står der ustø med tomme blikk.

«Korleis er forma, folkens?» spør Drægebø med si myndige politistemme. Ingen svarer. «Sopass. Okei, kva har de teke og kor mykje?» Han kunne like gjerne ha snakka til ein vegg. Den kraftige branden går bort til ein radmager, ustelt fyr med kle som omtrent går opp i saumane. Han har ein mørk flekk i skrevet. «Du, kompis? Går det bra?» Auga til karen går i kryss. «Greitt, du skal få deg ein tur til legevakta.» Han vender seg mot kollegaen. «Betjent Vågenes, rekvirer ein ambulanse.»

Gretchen byrjar brått å sniffe ivrig. Ho vender seg mot bakeriet og byrjar å trekkje i tauet.

«Har ho fått ferten av noko?» spør Vågenes med telefonen i neven.

«Eg tek ho med inn på bakeriet,» svarer Drægebø. «Ta kontakt med AMK medan eg undersøkjer.»

Vågenes nikkar alvorleg.

Inne i bakeriet står ei dame i slutten av 30-åra og trippar bak disken. Lukta av bakevarer ligg tung i lokalet, men det er ikkje ein einaste kunde der inne.

«Tusen takk for at de gadd å kome hit,» seier ho syrleg.

«Ja, det er jo jobben vår,» seier Drægebø medan kjakane blir raude. Heldigvis skjuler skjegget skamma hans. «Gretchen har fått ferten av noko her inne, kanskje narkotika.»

«Ikkje overraskande. Her er jo reine Reeperbahn for tida.»

Gretchen vender seg mot disken og byrjar å sniffe ivrig i retning bakeridama.

«Hmm, er det greitt om vi tek oss ein tur bak disken?» spør Drægebø.

«Er det.. er det narkotika bak disken?» spør dama med ei stemme som går i fistel.

«Gretchen er ein narkotikahund. Ho kan lukte eit gram hasj midt i ein gjødselkumme. Vi lyt ta oss ein titt.» Han mønstrar ho frå topp til tå. «Øh, bruker du noko?»

«Kva?! Eg bruker sovisst ingenting! Eg verken røykjer, drikk eller ‘bruker noko’! Men kanskje eg burde byrje, berre for å roe nervane! Det verkar jo som om bruk av narkotika har blitt legalisert i denne ròtne gata!»

«Jaja, slapp av. Ro deg ned.»

Gretchen hoppar opp på disken, Drægebø greier knapt å halde ho.

«Jøye meg!» utbryt dama.

«Du har ikkje lagt hasj i bakevarene, vel?» spør den temmeleg flaue karen varsamt.

«Hasj i…» Dama trampar foten i golvet. «No må du gje deg! Dette er ikkje ein ‘coffee shop’ i Amsterdam! Eg sel sovisst ikkje hasjbrownies!»

«Vel, det er noko ho reagerer på.»

Eit ul høyrest frå bakrommet. Både bakeridama og Drægebø snur seg mot døra.

«Har du ein… hannhund der inne?» spør betjenten.

«Ja, det er ‘pandemihunden’ min Jan Ove.»

Akkurat i det lausriv Gretchen seg frå handa til Drægebø, spurtar over disken og hiv seg mot den lukka døra. Ho greier å presse ned dørhandtaket. Snart høyrest ivrig uling, klynking og andre hunde-godlydar.

«Du har ikkje kastrert han, går eg utifrå…» seier Drægebø.

«Øh, kastrerer ein hundar?» Ho blir raud i kjakane. Ho kik inn på bakrommet. «Nei, det ser ut som alt fungerer hjå Jan Ove. Faen. Eg kan… eg kan ikkje so mykje om hundar, eigentleg. Eg kjøpte hund for å unngå å bli innesperra då Feite-Erna ville innføre portforbod under pandemien.»

«Eg forstår. Det gjorde faktisk alle damene i nabolaget mitt heime òg.»

Eit høgt, intenst ul høyrest frå bakrommet. So kjem Gretchen vaggande ut med glasaktig blikk og eit slags smil i ansiktet.

«Var det godt for deg, Gretchen?» spør dama syrleg. Drægebø grip tak i bandet og trekkjer med seg den særs tilfredse tispa ut av lokalet. «Fantastisk politiarbeid!»

Ein ambulanse er komen til Hollendergaten. Betjent Vågenes ser på Drægebø og den særs rolege hunden.

«Fann ho narkotika der inne?» spør han.

«Nei,» svarer Drægebø. «Ho fann hundekuk.»

Ein av ambulansearbeidarane, ei ung, kort dame med langt, brunt hår, kjem bort til dei. Ho har på seg eit lyseblått munnbind.

«Vi må ta han med på legevakta,» seier ho alvorleg. «Han har sannsynlegvis køyrt i seg nok narkotika til å sende ein elefant i koma. Kjem de til å opprette sak?»

«Huff, nei, det gidd vi ikkje,» svarer Drægebø før Vågenes rekk å svare. «Køyr han vekk frå denne syndepølen av dop og uvettig puling.»

«Øh, greitt, som du vil,» svarer dama med store auge, før ho pliktskuldig trippar tilbake til ambulansen.

Politibilen og ambulansen rullar vekk frå Korskirken. Like etter kjem narkomane og doplangarar krypande ut frå ymse gøymestader.